Een beetje meer rechtszekerheid na maandenlange onzekerheid, dat is het enige voordeel van het bereikte handelsakkoord tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten. Handelstarieven blijven principieel een slechte zaak die de competitiviteit ondermijnen van exportgerichte sectoren als farma, chemie en kunststoffen, samen goed voor ongeveer twee derde van de Belgische uitvoer naar de Verenigde Staten. Bovendien is er nog veel onduidelijkheid over de precieze tarieven voor strategische goederen als farma- en chemieproducten. Met dit handelsakkoord is een worst case scenario vermeden, maar het helpt evenwel niet om de concurrentiepositie van de Europese industrie te verbeteren.
De Verenigde Staten zullen een algemeen invoertarief van 15% heffen op goederen uit de Europese Unie. Dat is de kern van het handelsakkoord dat Amerikaans president Trump en Europees Commissievoorzitter von der Leyen zijn overeengekomen. Het is betreurenswaardig dat twee historische handelspartners het principe van vrijhandel loslaten en bijkomende handelsbelemmeringen opwerpen. Die zullen onvermijdelijk het concurrentievermogen van de Europese economie en industrie aantasten.
Het komt er nu desondanks op aan het akkoord zo snel mogelijk definitief te bevestigen, met klaarheid over alle details, zodat bedrijven op zijn minst opnieuw rechtszekerheid krijgen. Tegelijk moet Europa na deze defensieve damage control voluit voor het offensief kiezen. Trek alle registers open voor een stimulerend industriebeleid – met de concrete uitwerking van het Chemical Industry Action Plan en de Europese Life Sciences Strategy – en maak werk van een ambitieuze, gedifferentieerde handelsstrategie met strategische bondgenoten in de rest van de wereld.
Yves Verschueren, gedelegeerd bestuurder essenscia: “Een akkoord is beter dan geen akkoord, en een tarief van 15% is beter dan een van 30%. Het had dus slechter gekund, maar goed is dit zeker niet. Het is wel positief dat verdere escalatie is vermeden. De aanhoudende onzekerheid heeft al maandenlang een negatieve impact op het investeringsklimaat en de wereldhandel. Toch blijft voorzichtigheid geboden: voor farma en chemie dienen de tariefdetails de komende weken verder uitgewerkt te worden. We rekenen op gezond verstand en zo weinig mogelijk handelsbarrières. Maar de fundamentele vraag blijft: hoe zal dit handelsakkoord de Europese economie vooruithelpen, de koopkracht versterken en de internationale concurrentiekracht van onze industrie verbeteren?”